* مطالب و دیدگاههای درج شده در سایت نظر شخصی نویسنده آن بوده و لزوماً دیدگاه مسئولین زیست بوم نمی‌باشد.

موسسه‌ی حیات وحش میراث پارسیان، در راستای اهداف حفاظتی خود، بر آن شد تا از چاپ اولین جلد از مجموعه‌ی ۱۰ جلدی کتاب‌ها ی «جانوران در خطر انقراض ایران» حمایت کند. این کتاب که فریاد یوزپلنگ نام دارد به قلم آقای علی گلشن، نویسنده و پژوهش‌گر، و تصیویرگری خانم مانلی منوچهری، و توسط «موسسه‌ی فرهنگی پژوهشی چاپ و نشر نظر» منتشر شده است.

کودکان و نوجوانان مخاطبان اصلی این کتاب هستند. متن کتاب در مورد وضعیت یوزپلنگ آسیایی در ایران و تهدیداتی که متوجه آن است به زبان کودکانه و با تصاویر جذاب سخن می‌گوید. در هر جلد از  این کتاب یک ماسک با طرح صورت یوزپلنگ گذاشته شده که کودکان و نوجوانان می‌توانند با قرار دادن خود در نقش یوز داستان آن‌را برای خود تعریف کنند، چرا که یوزپلنگ در متن کتاب از کودکان می‌خواهد که به هم‌نوعانش کمک کنند و صدای فریادشان را به گوش دیگران برسانند.

علاقه‌مندان به حیات وحش می‌توانند با خرید این کتاب از پروژه‌های این موسسه، به خصوص برنامه‌های مربوط به یوزپلنگ آسیایی، حمایت کنند. این کتاب در دو جلد نرم و سخت چاپ شده است. قیمت جلد نرم ۶۰۰۰ تومان و جلد سخت ۱۰۰۰۰ تومان است. برای تهیه‌ی کتاب می‌توانید با موسسه تماس بگیرید. ۲-۸۸۰۴۷۸۴۱ 

براساس یک تحقیق دانشگاهی گربه‌ها از بزرگ‌ترین عوامل تهدید‌کننده حیات وحش در ایالات متحده آمریکا هستند.

این تحقیق مشترک که با همکاری موسسه اسمیت سونین و سازمان شیلات و حیات‌وحش آمریکا انجام شده است، روشن می‌کند گربه‌ها به طور سالانه یک‌میلیارد و ۴۰۰‌میلیون تا سه‌میلیارد و ۷۰۰‌میلیون پرنده را می‌کشند. براساس مقاله منتشر شده در مجله
«NatureCommunications»، گربه‌های وحشی و ولگرد عامل اصلی کشتار پرندگان و جانوران کوچک معرفی شده‌اند، اما سهم گربه‌های خانگی هم در این کشتار لحاظ شده است و نویسندگان مقاله از صاحبان گربه‌های خانگی خواسته‌اند همه سعی خود را برای جلوگیری از این قتل‌عام به کار گیرند. نکته جالب دیگری که در این مقاله به چشم می‌خورد بر این واقعیت اذعان دارد که نقش گربه‌ها در مرگ دیگر جانوران در آمریکا از تصادف‌های جاده‌ای، برخورد با ساختمان‌ها و مسمومیت بیشتر است.

تحقیقات پیشین نشان‌دهنده نقش داشتن گربه‌ها در انقراض ۳۳گونه از جانوران است. پرنده‌های بومی آمریکا، مانند پرنده سینه سرخ آمریکایی، در معرض بیشترین تهدید از سوی گربه‌ها هستند.

پس از آن‌ها موش‌ها، سنجاب‌ها، موش‌های صحرایی و خرگــوش‌ها از سوی گربه‌ها تهدید می‌شوند.

منبع: http://zistboom.com/11297/

سمیرا خیاز : مراسم گرامیداشت روز جهانی تالاب ها به میزبانی استان خوزستان و در شهر اهواز  با حضور معاون رئیس جمهور و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست، استاندار خوزستان و جمعی از معاونان و مدیران سازمان حفاظت محیط زیست برگزار شد.

به گزارش زیست بوم در این مراسم مهندس احمدرضا لاهیجان زاده مدیرکل حفاظت محیط زیست خوزستان ضمن خوشامدگویی به مهمانان و تبریک روز جهانی تالاب ها و ابراز رضایت از اینکه خوزستان به عنوان میزبان این مراسم انتخاب شده است افزود: تالاب ها امروزه نقشی حیاتی و موثر نه تنها در مبحث محیط زیست بلکه در سطح کلان تر و در زندگی تمامی انسانها دارند و باعث خوشحالی ماست که خوزستان با توجه به پتانسیل های مطلوب آن برای میزبانی این مراسم برگزیده شده است.

در ادامه ای برنامه دکتر اصغر محمدی فاضل معاون محیط طبیعی و تنوع زیستی سازمان حفاظت محیط زیست نیز با اشاره به جلسه روز گذشته معاونین محیط طبیعی به ارائه گزارشی از آن  پرداخت و به تلاش هایی صورت گرفته در حوزه تالاب ها و گام هایی که سازمان محیط زیست به سختی اما با استعانت از پروردگار برداشته است اشاره کرد.

سید جعفر حجازی استاندار خوزستان نیز ضمن خوشامدگویی به مهمانان استان  به اهمیت پایش محیط زیست و مهندسی تالاب ها اشاره کرد و بیان داشت: مشکلاتی که در محیط زیست به وجود می آید گریبان همه را می گیرد و هر چقدر بتوانیم توان مطالعاتی و تحقیقاتی را در این حوزه ها بالا ببریم قطعاً از معضلات پیش رو جلوگیری خواهیم کرد.

ایشان افزود: مدیریت مطلوب و هوشمند باعث می شود از تکرار تجربه های نه چندان مطلوب گذشته پرهیز کنیم و توسعه به معنای واقعی و پایدار در کشور صورت بگیرد.

مهندس محمد جواد محمدی زاده رئیس سازمان حفاظت محیط زیست نیز با تشکر از رویکرد جدید وزارت نیرو در نوع نگاه  به مدیریت سدها و نحوه رعایت حق آبه تالاب ها بیان داشت: سدها نقش کلیدی در پویایی تالاب ها دارند به همین خاطر مدیریت آنها و مطالعه تاثیرگذاری آنها باید با دقت مد نظر قرار بگیرد و همه زویایای آن سنجیده شوند.

ایشان افزود: ما از وزارت نیرو سپاسگزار هستیم که رویکرد جدیدی را در این مورد اتخاذ کرده است و امیدوارم با این نوع نگاه و همکاری و همدلی با سازمان حفاظت محیط زیست بتوانیم به یک وحدت رویه در خصوص نحوه مدیریت سدهای بالادست  برخی از تالاب ها برسیم که قطعاً نتایج آن به سود محیط زیست کشور خواهد بود.

* مطالب و دیدگاههای درج شده در سایت نظر شخصی نویسنده آن بوده و لزوماً دیدگاه مسئولین زیست بوم نمی‌باشد.

پایگاه خبری دیده بان محیط زیست و حیات وحش ایران: به دنبال ارسال گزارش مردمی مبنی بر شکار غیر مجاز و زنده گیری دو قطعه قو، مامورین یگان حفاظت محیط زیست شهرستان رشت با اخذ نیابت قضایی به روستای فشتکه بخش خمام مراجعه و ضمن کشف و ضبط پرندگان مذکور از منزل شخصی فردی به نام م-ع نسبت به تشکیل پرونده تخلف و ارجاع متخلف به مراجع قضایی اقدام نمودند.

قو پرنده نادر و حمایت شده ای است که با خطر انقراض روبروست و عدم حفاظت از این پرنده می تواند لطمات جبران ناپذیری برای بقاء نسل این گونه داشته باشد.

با توجه به اینکه بر اساس یک باور قدیمی در بین مردم محلی ، شکار قو باعث نکبت میشود، اغلب شکارچیان از شکار این پرنده خودداری میکنند. جای بسی تاسف است که در برخی موارد مشاهده میشود که بعضی از افراد بی رحم علاوه بر نادیده گرفتن اینگونه باورها، قانون را نیز زیر پا گذاشته و تفنگ خود را به سمت این پرنده زیبا نشانه می روند.

اداره کل حفاظت محیط زیست گیلان خود را ملزم به برخورد شدید با اینگونه افراد می داند و هیچ اغماضی در جریمه و معرفی متخلفین به مراجع ذیصلاح نخواهد کرد.

 پس از هشدار رئیس کمیسیون کشاورزی، آب و منابع طبیعی مجلس شورای اسلامی و تأکید وی بر برخورد قاطعانه با تخریب‌ کنندگان باغ گیاه‌ شناسی نوشهر، شماری از نمایندگان تشکل‌های زیست‌ محیطی با مراجعه به استانداری مازندران خواستار مصون ماندن این باغ ارزشمند شدند.

اما نقطه عطف این اعتراضات، بیانیه‌ای است که طی آن از رهبر معظم انقلاب برای نجات باغ گیاه‌ شناسی نوشهر استمداد شده است. تشکل‌های زیست‌ محیطی شمال کشور با صدور این بیانیه امید بسیاری برای نجات این باغ دارند.

بخشی از این بیانیه که به امضای شماری از تشکل‌های زیست‌ محیطی رسیده و امضای آن همچنان ادامه دارد به شرح زیر است: «من خواهش می‌کنم مسئولینی که در بخش‌های مختلف هستند، به این نکته توجه کنند که نگاه به مسئله محیط‌ زیست سالم، نگاه به مسئله جنگل‌ها، نگاه‌های اصلی است؛ اینها را در متن برنامه‌ها، در مجاری همه برنامه‌های زندگی بگنجانند.» (از بیانات مقام معظم رهبری در مراسم آغاز به ساخت بوستان ولایت تهران – بهار ۱۳۹۰)

باغ گیاه‌شناسی نوشهر در آستانه‌ تعدی و تجاوزی دیگر قرار گرفته و بیم آن می‌رود تا به سرعت و به بهانه‌ توسعه بندر تجاری نوشهر، خراشی جبران‌ ناپذیر را تحمل کند. این مجموعه‌ بی‌نظیر علمی – پژوهشی که سنگ بنایش به سال ۱۳۱۰ و تأسیس ایستگاه تحقیقات نوشهر برمی‌گردد، دارای درختانی چون بلند مازو، نمدار، توسکا و ممرز با قدمتی بین ۱۵۰ تا ۲۰۰ سال است و به‌ عنوان دیرینه‌ ترین باغ گیاه‌ شناسی ایران و یک اثر طبیعی ملی، دارای شماره ثبت ۱۷۷۹۵ در سازمان میراث فرهنگی و گردشگری کشور است.

داستان تجاوز به این باغ به بهانه‌ راه دسترسی بندر نوشهر به کمربندی نوشهر از سال ۱۳۸۱ شروع شد و با توجه به اینکه متأسفانه ارزش‌های این باغ خیلی بیان نشده و در سطح شهر و استان خیلی به آن پرداخته نشده بود، به‌عنوان باغی دیده شد که چه بسیار است مانند آن در سراسر خطه سر سبز مازندران!

تاکنون ده‌ها جلسه در سطح کشور و استان و شهرستان برگزار شد و ساعت‌ ها وقت افراد و مدیران در سطوح مختلف صرف بحث در این زمینه شد، ولی یکی نپرسید: آیا سازمان بنادر راهی غیر از گذر از باغ را بررسی و برآورد هزینه کرده است؟ آیا این برآورد را برای مصوب کردن مطرح کرده، ولی دولت مخالفت نموده؟ چرا به‌ نظر مشاور زیست‌ محیطی پروژه اعتنایی نکردند؟ آیا راه گذر از باغ با ۱۰ سال بحث و بررسی گران‌تر از راه‌ های دیگر نیست؟

چرا سازمان بنادر حاضر نمی‌شود جواب دهد چرا راه‌ آهن نه؟ چرا نمی‌توان پل را از شمال به جنوب احداث کرد؟ چرا یک گروه مهندس این گزینه‌ها را بی‌طرف بررسی نمی‌کند تا بهترین گزینه را برای عزت میهن اسلامی انتخاب کند؟ ما جمعی از اعضای تشکل‌های مردم نهاد استان‌های شمالی کشور از مقام معظم رهبری تقاضا داریم جلوی این ویرانی جبران ناپذیر را گرفته و اجازه ندهند تا این سرمایه‌های بی‌بدیل، نابود شوند.

منبع: همشهری

پایگاه خبری دیده بان محیط زیست و حیات وحش ایران: هیات بلند پایه وزارت محیط زیست کشور عراق و برنامه محیط زیست سازمان ملل (UNEP) به دعوت سازمان حفاظت محیط زیست ایران برای پیگیری توافقات فیمابین دو کشور دیروز وارد تهران شدند.

به گزارش پام: علی اللامی معاون وزیر محیط زیست عراق، طه یاسین محمد از مرکز مطالعات بیابانزدایی، دکتر ماجد رادی مشاور فنی وزیر محیط زیست به عنوان رئیس گروه و دکتر حداد نماینده منطقه ای برنامه محیط زیست سازمان ملل (UNEP) و مسئولان سازمان حفاظت محیط زیست ایران در راستای انجام تفاهم نامه های فیمابین در تاریخ ۱۳ الی ۱۷ بهمن ۱۳۹۱ مصادف با ۱ الی ۵  فوریه در ایران مذاکره خواهند کرد.

منبع: http://www.iew.ir/1391/11/14/6414

به مناسبت روز جهانی تالاب ها

پایگاه خبری دیده بان محیط زیست و حیات وحش ایران: کنوانسیون رامسر در بیانیه‌ جدیدی اعلام کرد که پیام روز جهانی تالاب‌ها در سال ۲۰۱۳ میلادی تحت عنوان «مدیریت آب و تالاب‌ها» برگزیده شده است.

در این بیانیه آمده است که هدف اصلی از انتخاب این پیام و نیز برگزاری برنامه‌های روز جهانی تالاب‌ها در سال جدید میلادی (۲۰۱۳)، افزایش اطلاع رسانی عمومی درباره وابستگی متقابل بین آب‌ها و تالاب‌ها، تاکید بر روش‌های اطمینان از تقسیم مساوی منابع آب در میان گروه‌های سهامدار و در عین حال درک این واقعیت مهم که بدون تالاب‌ها، آبی نیز وجود نخواهد داشت.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی کنوانسیون تالاب‌های رامسر، سال ۲۰۱۳ میلادی به عنوان «سال بین‌المللی سازمان ملل برای مشارکت در بخش آب» برگزیده شده و می‌تواند فرصتی ایده‌آل برای کنواسیون رامسر باشد تا به بررسی ارتباط مستقیم و مهم بین آب و تالاب‌ها بپردازد.

در این بیانیه همچنین آمده است که شعار امسال، تاکید بر نقش تالاب‌ها در مراقبت از منابع آبی، وابستگی متقابل بین آب و تالاب‌ها و نیز نقش حیاتی تالاب‌ها در محیط زیست است. بر همین اساس، استفاده صحیح و هوشمندانه از تالاب‌ها، اقدامی مهم و ضروری برای مدیریت پایدار منابع آب است.

کنوانسیون رامسر (میثاق بین المللی حفاظت از تالاب ها)

کنوانسیون رامسر قدیمی ترین معاهده بین المللی، با تاکید بر حفاظت از طبیعت در جهان است. آغاز آن در دوم ماه فوریه ۱۹۷۱ (۱۳بهمن ۱۳۴۹) در شهر رامسر ایران بوده که کنوانسیون نام خود را از این شهر اقتباس کرده است.

کنوانسیون رامسر در سال ۱۹۷۵ جنبه قانونی یافت. این معاهده ۱۵۸ کشور عضو را ملزم به تعیین و حفظ تالاب های با اهمیت بین المللی و تشویق به استفاده خردمندانه از آنها می نماید. بیش از ۱۷۰۰ سایت با مساحت کل حدود ۱۵۰ میلیون هکتار در حال حاضر در این کنوانسیون به ثبت رسیده اند (آمار سال ۲۰۰۸).

گرچه نام رسمی کنوانسیون “کنوانسیون تالابهای بین المللی بویژه به عنوان زیستگاه پرندگان آبزی” یا به اختصار ”کنوانسیـون تالابهـا (رامسـر، ایــران ، ۱۹۷۱) ” نوشتـه می شـود، ولی به طور معمول به “کنوانسیون رامسر” شهرت دارد.

(مشاهده معیارهای جدید کنوانسیون رامسر مربوط به شناسایی تالاب های با اهمیت بین المللی و تقسیم بندی انواع تالاب ها)

رها سازی سه قطعه لاک پشت دریایی کمیاب و در معرض انقراض در سواحل گناوه

پایگاه خبری دیده بان محیط زیست و حیات وحش ایران: ۳ قطعه لاک پشت دریایی (یک قطعه لاکپشت سبز و ۲ قطعه لاک پشت منقار عقابی) که بر اثر گیر افتادن در تور صیادی دچار آسیب شده بودند، توسط یکی از دوستداران محیط زیست تیمار و نگهداری شده و پس از بهبودی کامل و حصول شرایط مناسب، علامت گذاری و در ساحل شهر گناوه در دریا رهاسازی شدند.

سید اصغر مطهری مدیر کل حفاظت محیط زیست استان بوشهر گفت: با توجه به این که لاک پشت های دریایی از گونه های در معرض خطر انقراض و حمایت شده هستند و از طرفی کاهش شدید جمعیت آن ها باعث آسیب به اکوسیستم دریا میشود و همچنین یکی از مهمترین عوامل تهدید لاک پشت های دریایی گیر افتادن در تور و ادوات صیادی است، لذا تنویر افکار عمومی و آموزش بهره برداران از دریا سبب برخورد صحیح صیادان و آزادسازی این گونه های ارزشمند در مواقع اسارت در ادوات صیادی می گردد.

لاک پشت های دریایی جزء رده خزندگان (Reptiles) هستند. موجوداتی با جثه ای بزرگ و با قدمت ۲۷۵ میلیون ساله که از عصر دایناسورها تاکنون زندگی می کنند. لاک پشت ها با مهاجرت های طولانی در اکثر سواحل اقیانوس ها و دریاها زندگی می کنند می کنند. از ۸ گونه لاک پشت دریایی شناسایی شده در جهان ۷ گونه آن در لیست سرخ اتحادیه جهانی حفاظت از طبیعت (IUCN) ثبت گریده اند و از این میان ۵ گونه در آبهای خلیج فارس مشاهده شده اند که در صورت عدم اجرای برنامه های صحیح حفاظتی جهت حفظ زیستگاههای طبیعی آن، به شدت آسیب خواهند دید. این پنج گونه شامل گونه های زیر می باشد:

۱- لاک پشت دریایی سبز
۲- لاک پشت دریایی عقابی
۳- لاک پشت دریایی سرخ
۴- لاک پشت دریایی زیتونی
۵- لاک پشت دریایی چرمی

لاک پشت های دریایی معمولا در آبهای صاف و روشن ساحلی جزایر و سواحل زندگی می کنند. لانه سازی آنها بطور عمده از اسفند ماه تا اواخر اردیبهشت ماه بوده و این عمل معمولاً در طول شب صورت می گیرد. اصولا ماده ها سواحل شنی و ماسه ای را برای لانه سازی و تخم گذاری انتخاب می کنند و ممکن است در یک فصل تعداد ۲ تا ۳  لانه در ساحل ایجاد کنند. تعداد تخمها به طور متوسط به ۱۳۵ تا ۱۶۰ عدد می رسد. با توجه به بازماندگی کم تخم ها، حدود یک تا دو درصد از نوزادان به لاک پشت بالغ تبدیل شده و جهت زادآوری مجدد به زیستگاه خودشان باز میگردند. بدلیل نرخ زادآوری پایین، جبران تلفات ناشی از فعالیت های انسانی برای حفظ چرخه زیستی این گونه ها بسیار سخت است.

گرچه انواع متعددی از موجودات کفزی به عنوان غذای مصرفی لاک پشت های دریایی مشخص شده اما اسفنج ها بخش مهمی از غذای آنها را به خود اختصاص میدهند. لاک پشت های دریایی نقش بسیار مهمی در زنجیره زیستی دریایی دارند بطوری که با تغذیه از اسفنجها و جانداران دریایی باعث تعادل و حفظ زنجیره زیستی دریا می گردند.

مهمترین عوامل تهدید کننده نسل لاک پشتان دریایی عبارتند از: آلودگی های نفتی، تخلیه زباله در سواحل، صید غیر مجاز، فاضلاب های شهری، ساخت و ساز در سواحل، علاوه بر آن مواردی همچون تردد شناورها، انفجار جهت اکتشاف منابع، آلودگی حرارتی، به دام افتادن در تورهای صیادی، تخریب آبسنگ های مرجانی، پدیده ذوب شدن یخ های قطبی، فرسایش سواحل و مانورهای نظامی دریایی نیز به شکل های گوناگون عامل انقراض این موجودات می باشند. خوشبختانه مردم حاشیه خلیج فارس از این آبزی مهم بعنوان خوراکی استفاده نمی کنند

تنها دو گونه لاک پشت منقار عقابی و لاک پشت سبز جهت لانه گزینی و تخم گذاری به سواحل جنوبی ایران بخصوص جزایر خلیج فارس مراجعه میکنند.

این دو گونه از لاک پشت های دریایی در پارک ملی دیر – نخیلو و منطقه حفاظت شده مند، پارک ملی نای بند، پناهگاه حیات وحش خارک، پناهگاه حیات وحش هندورابی، پناهگاه حیات وحش شیدور، منطقه حفاظت شده جزایر فارور و جزایری مانند جزیره هرمز، لارک، قشم، کیش، نخیلو و ام الگرم و ابوموسی لانه گزینی و زادآوری میکنند و فصل تولید مثل آنها از فروردین ماه تا اواخر تیرماه می باشد.